Levercelkanker - Van levercelkanker zijn de oorzaken voor een deel bekend.
Wat is Levercelkanker?
Levercelkanker is in de Westerse wereld een zeer zeldzame kwaadaardige tumor, maar wel de meest frequente primaire kwaadaardige levertumor. Wereldwijd is het HCC echter één van de meest frequent voorkomende kwaadaardige tumoren. Per jaar overlijden over de hele wereld 1,25 miljoen mensen aan levercelkanker.
Patiënten met levercirrose of een chronische ontsteking ten gevolge van hepatitis B of C hebben een verhoogde kans op het ontwikkelen van een hepatocellulair carcinoom. Meer dan 80% van de patiënten met een hepatocellulair carcinoom heeft levercirrose. Patiënten die tot een risicogroep behoren dienen gecontroleerd te worden op het eventuele ontstaan van HCC.
De lever is een groot orgaan dat aan de rechterkant boven in de buikholte ligt.
Soms ontstaat een tumor in de lever zelf. De meest voorkomende vorm is een woekering van de levercellen zelf en wordt hepatocellulair carcinoom genoemd, ook wel levercelkanker. Er is dan sprake van primaire leverkanker.
Wanneer leverkanker een uitzaaiing is van een tumor in een ander deel van het lichaam, wordt van een secundaire of metastatische tumor gesproken.
Ontstaan van levercelkanker
Jaarlijks wordt bij ongeveer 300 personen leverkanker vastgesteld. De leeftijdsgroep waar dit het meest voorkomt, is tussen 60 en 75 jaar.
Van levercelkanker zijn de oorzaken voor een deel bekend. De voornaamste zijn virusinfecties van de lever zoals infecties met hepatitis B en hepatitis C . Onderzoek heeft uitgewezen dat tien tot twintig procent van de mensen met hepatitis B leverkanker krijgt.
Ook zijn er aanwijzingen dat overmatig alcoholgebruik (met levercirrose als gevolg) een groot risico vormt. Dit geldt tevens voor voedsel dat besmet is met aflatoxinen, een groep giftige verbindingen die door een schimmel worden geproduceerd. Bepaalde voedingsmiddelen, zoals pinda’s, granen, maïs en zaden kunnen hiermee verontreinigd zijn en een carcinogene (kankerverwekkende) werking hebben. Dit kan tot primaire leverkanker leiden.
Verschijnselen
Erg typisch zijn de verschijnselen in het begin niet. Later wordt dat wel duidelijker. Veel voorkomende symptomen bij mensen met leverkanker zijn dan:
· verlies van eetlust
· gewichtsverlies
· koorts
symptomen die ook bij andere ernstige leverziekten voorkomen: algemene zwakte, geelzucht (gele verkleuring van de huid) en zwelling van de buik als gevolg van vochtophoping.
Sommige patiënten voelen een knobbel rechts boven in de buik of hebben last van een doffe pijn als de tumor groot is.
Deze symptomen kunnen ook voorkomen bij gemetastaseerde leverkanker, goedaardige (benigne) levertumoren of bij andere leveraandoeningen.
Diagnose
Bloedonderzoek wordt uitgevoerd om het functioneren van de lever te controleren en ook om te zien of er tumormarkers zijn. Tumormarkers zijn stoffen die door sommige tumoren worden geproduceerd. Bij patiënten met leverkanker komen deze stoffen vaak in sterk verhoogde hoeveelheden voor. De tumormarker die bijzonder nuttig is bij de diagnose van leverkanker, is alfa-fetoproteïne. Bij ongeveer vijftig tot zeventig procent van de patiënten is de concentratie van alfa-fetoproteïne verhoogd. Verhoogde concentraties alfa-fetoproteïne komen echter ook voor bij bepaalde tumoren van alvleesklier en maag.
Andere onderzoeken zoals röntgenfoto’s van borst en buik, röntgenfoto’s van de bloedvaten, scans kunnen eveneens worden uitgevoerd om de aanwezigheid van een tumor in de lever vast te stellen.
Soms wordt een biopsie (afname van een klein weefselmonster dat onder de microscoop wordt bestudeerd) van de lever uitgevoerd om de diagnose te bevestigen.
Behandelingsmogelijkheden
De behandeling van leverkanker is afhankelijk van de mate waarin de ziekte zich heeft verspreid, de toestand van de lever en de algehele gezondheidstoestand van de patiënt. De overlevingsduur na 5 jaar is echter minder dan 10%. Behandelingsmogelijkheden zijn: operatie en/ of chemotherapie. In het geval van secundaire of gemetastaseerde levertumoren hangt de behandeling af van de plaats waar de primaire tumor is ontstaan.
Risicovermindering
Gebleken is dat een dieet met veel groenten en fruit het risico voor leverkanker vermindert. Overmatige alcoholconsumptie kan levercirrose veroorzaken, een degeneratieve ziekte waarbij levercellen worden beschadigd. Mensen met de diagnose cirrose hebben een grotere kans op leverkanker. De beste manier om cirrose als gevolg van alcohol te voorkomen, is stoppen met drinken.
Patiënten met hepatitis B of C dienen regelmatig door hun arts te worden gecontroleerd, zodat mogelijke symptomen van leverkanker in een vroeg stadium kunnen worden ontdekt.
Levercelkanker