Zonnebrand ontstaat door overmatige blootstelling aan ultraviolette straling.
Hoe ontstaat zonnebrand?
Warmte en licht geven mensen vaak een beter gevoel. Maar te lang onbeschermd in de zon, kan zonnebrand en soms erger veroorzaken. Zonnebrand ontstaat door overmatige blootstelling aan ultraviolette straling.
In het zonlicht zitten verschillende UV-stralen, waaronder UVA en UVB.
Deze stralen beschadigen voornamelijk het huidoppervlak en brengen onomkeerbare veranderingen teweeg in het erfelijke materiaal van de levende cellen. De schade uit zich op langere termijn door snellere veroudering van de huid en/of goed- en kwaadaardige huidkwalen. De UVB-straling is vooral verantwoordelijk voor acute zonnebrand.
Zonnebrand is een belangrijke risicofactor voor een melanoom. Zo maken volwassenen die tijdens hun kinder- en jeugdjaren meerdere keren na elkaar ernstige zonnebrand opliepen, meer kans op huidkanker. Een efficiënte bescherming op jonge leeftijd is dan ook een uitstekende preventie om problemen op latere leeftijd te voorkomen. Zonnen zonder bescherming is uit den boze, zeker voor kinderen. Wanneer het zonnekapitaal in de jeugdjaren is aangesproken, dan bepaalt dit namelijk mede de gezondheid op late leeftijd. Zonnebrand voorkomen is dus de boodschap.
Symptomen
Zonnebrand treedt op als de huid meer UV-straling krijgt dan deze kan verdragen. Zonnebrand is meestal te vergelijken meet eerstegraadsbrandwonden door hete vloeistoffen. De huid ziet rood, is gezwollen en er komen blaren op. Na enige dagen verdwijnt de roodheid, de zwelling en de pijn en vervelt de huid. Als een groot deel van de huid verbrand is, voelt men zich ziek. Men krijgt koorts en koude rillingen, verder Misselijkheid en braken. Ook kunnen er Hartkloppingen en Hoofdpijn optreden.
Behandeling
- Ga direct uit de zon als u merkt dat u verbrandt.
- Koel de huid gedurende 10 minuten af met natte omslagen om de pijn te verlichten.
- Neem geen warm bad of hete douche, maar gebruik lauw water.
- Verkoel en verzacht de huid met een aftersun-product. Ook komkommerschijfjes en lotion met aloë vera brengen verlichting.
- Draag luchtige kleding die niet tegen de huid schuurt.
- Doorprik de blaren niet.
- Neem contact op met de huisarts als uw huid gezwollen is, u veel blaren krijgt of zich ziek voelt.
- Blijf minstens 3 dagen uit de zon om uw huid te laten herstellen.
Risico's
- Het risico op een rode huid is op de ene plaats groter dan op de andere. Hoe dichter een land bij de evenaar ligt, des te krachtiger is de straling van de zon. Of hoe hoger in de bergen, hoe groter de kans op verbranding.
- Ook in eigen land is de afstand tot de zon niet altijd even groot. Op de middag komen de zonnestralen recht naar beneden, 's morgens en 's avonds vallen ze schuin en leggen ze dus een langere weg af.
- En wist u dat uw huid zelfs bij bewolkt weer kan verbranden? Wolken houden namelijk een deel van de schadelijke UV-stralen tegen, maar niet allemaal.
- Goed om te weten is dat ook zand, water, sneeuw en witte muren meer zonlicht weerkaatsen dan gras of asfalt. In de buurt van het water kunt u dus ook in de schaduw zonnebrand oplopen.
- Mensen met een bleke huid zullen ook gemakkelijker zonnebrand oplopen dan mensen met een donkerder huid.
Voorkomen
Niet enkel kinderen, maar ook volwassenen doen er goed aan om hun voorzorgsmaatregelen te treffen tegen ernstige zonnebrand, bv. wie maximaal van een zonnig weekend of vakantie wilt profiteren om zo snel mogelijk te bruinen. Onderzoek wijst namelijk uit dat huidkanker vaker voorkomt bij personen die zich af en toe, maar heel intens, aan de zon blootstellen. De huidschade die wordt veroorzaakt door zulke acute overdosissen zon is onomkeerbaar en kan jaren later leiden tot een melanoom.
Ook het vaak en langdurig in de zon vertoeven, verhoogt de kans op een Melanoom. Chronische overdosissen UV-stralen leiden namelijk tot een verminderde weerstand, waardoor huidvlekken kunnen uitgroeien tot een kwaadaardig gezwel. De zonnebank is trouwens minstens even schadelijk als de zon. Twintig beurten per jaar is daarom het maximum. Laat tussen twee beurten ook steeds minstens 24 uur zitten en ga na de zonnebank niet meteen in de zon.
Zonnebrand 